Wil je in 2026 een Nederlands paspoort aanvragen of vernieuwen? In dit artikel lees je precies wat het kost, hoe lang je moet wachten en welke documenten je moet meenemen. Of je nu een volwassen reiziger bent of een ouder die een paspoort regelt voor je kind, hier vind je alle praktische info die je nodig hebt. Zo voorkom je verrassingen en zorg je dat je aanvraag soepel verloopt.
Overzicht: kosten, wachttijd en documenten
- Kosten 2026: Voor volwassenen kost een paspoort €83,83 met een geldigheidsduur van 5 jaar. Kinderen onder de 18 betalen €58,12. Wil je een ID-kaart aanvragen, dan betaal je €75,80. Deze bedragen zijn vastgesteld door het ministerie van Binnenlandse Zaken en worden jaarlijks aangepast. Houd er rekening mee dat het niet mogelijk is om een paspoort langer dan 5 jaar te laten gelden, ook niet voor ouderen.
- Wachttijd: De standaard wachttijd bedraagt vijf werkdagen nadat je aanvraag is ingediend. Dit betekent dat je ongeveer een week kwijt bent voordat je het paspoort kunt ophalen. Sommige gemeenten bieden een spoedprocedure aan, waarbij je het paspoort binnen 24 tot 48 uur kunt krijgen. Deze spoedaanvraag kost extra, vaak rond de €120 tot €150, en is niet in elke gemeente beschikbaar. Controleer daarom altijd eerst bij jouw gemeente wat de opties zijn.
- Documenten: Voor de aanvraag heb je je oude paspoort of een geldige ID-kaart nodig. Daarnaast moet je een recente pasfoto meenemen die voldoet aan de officiële paspoortregels. Deze foto mag niet ouder zijn dan zes maanden en moet aan strikte eisen voldoen qua formaat en gezichtshouding. Bij kinderen is toestemming van beide ouders vereist, tenzij één ouder het alleenrecht heeft via een rechterlijke uitspraak.
- Waar aanvragen: Je regelt je paspoort bij de gemeente waar je staat ingeschreven. Dit kan alleen met een afspraak, die je meestal via de website van je gemeente maakt. Sommige gemeenten bieden ook een telefoonnummer voor het maken van afspraken, maar online gaat het sneller. Zonder afspraak word je meestal niet geholpen.
- Voor kinderen: Kinderen onder de 18 jaar moeten toestemming krijgen van beide ouders voor het aanvragen van een paspoort. Als één ouder niet aanwezig is, moet die ouder schriftelijk toestemming geven of is een rechterlijke uitspraak nodig die het alleenrecht regelt. Dit voorkomt misbruik en zorgt dat beiden ouders betrokken blijven bij belangrijke beslissingen.
- Buiten Nederland: Verblijf je tijdelijk in het buitenland en moet je een paspoort aanvragen? Dan kan dit via de Nederlandse ambassade of het consulaat. Houd rekening met langere wachttijden en hogere kosten door verzend- en administratiekosten. Controleer altijd de website van de ambassade voor specifieke instructies en benodigde documenten.
Stap 1: Maak een afspraak bij je gemeente
Je paspoort aanvragen doe je altijd bij de gemeente waar je bent ingeschreven. Ga naar de website van jouw gemeente en zoek de pagina voor paspoort aanvragen. Daar maak je een afspraak. In 2026 verloopt dit meestal digitaal via een speciaal portaal. Sommige gemeenten bieden ook telefonische afspraken aan, maar de online route is sneller en voorkomt fouten.
Zonder afspraak kun je niet terecht. Gemeenten strikt zich hieraan om wachttijden te beperken en de dienstverlening soepel te laten verlopen. Kom op tijd, want te laat verschijnen kan betekenen dat je afspraak vervalt en je opnieuw moet boeken. Dit kost je onnodige vertraging.
Als je voor het eerst een paspoort aanvraagt, bijvoorbeeld bij naturalisatie, kan de gemeente extra documenten opvragen. Check daarom ook de website van je gemeente op aanvullende eisen.
Stap 2: Verzamel alle benodigde documenten
Zorg dat je alle documenten compleet hebt voordat je naar de afspraak gaat. Dit voorkomt dat je meerdere keren moet komen.
- Je oude paspoort of ID-kaart. Dit is nodig voor de verlenging of vervanging. Heb je deze niet meer, dan moet je dit melden bij de gemeente; extra bewijsstukken kunnen dan gevraagd worden.
- Een recente pasfoto. Deze moet voldoen aan de paspoortregels van het Ministerie van Justitie en Veiligheid. De foto mag niet ouder zijn dan zes maanden, en moet recht van voren zijn genomen met een neutrale gezichtsuitdrukking, zonder bril met getinte glazen of hoofddeksels (tenzij om religieuze redenen).
- Bij minderjarige kinderen: toestemming van beide ouders. Als één ouder niet aanwezig is, moet je een schriftelijke toestemming meenemen of een rechterlijke uitspraak waaruit blijkt dat je het alleenrecht hebt. Zonder geldige toestemming kan de aanvraag niet doorgaan.
- Bewijs van inschrijving in de Basisregistratie Personen (BRP). Dit is meestal automatisch geregeld als je in Nederland woont, maar bij recente verhuizingen is het verstandig dit te controleren.
Tip: laat je pasfoto maken bij erkende fotowinkels zoals HEMA, Albert Heijn of een gespecialiseerde fotograaf. De kosten liggen meestal tussen de €10 en €15. Controleer of de foto wordt gemaakt volgens de officiële richtlijnen, dat voorkomt afkeuring.
Stap 3: Ga naar de afspraak en betaal de kosten
Tijdens de afspraak bij de gemeente wordt je paspoort officieel aangevraagd.
Je moet zelf aanwezig zijn, want er wordt ook een digitale handtekening gezet en je vingerafdrukken worden soms genomen (voor volwassenen, afhankelijk van de leeftijd).
Je kunt tijdens de afspraak ook een nieuwe pasfoto laten maken als je dat wil, maar veel mensen kiezen ervoor om zelf een foto mee te nemen. De medewerker controleert of alles klopt, en legt de aanvraag vast in het systeem.
De betaling gebeurt direct bij de gemeente, meestal contant of met pin. In 2026 bedragen de kosten als volgt:
- Volwassenen: €83,83 voor een paspoort met een geldigheid van 5 jaar.
- Kinderen onder de 18 jaar: €58,12.
- ID-kaart: €75,80.
De prijzen zijn inclusief leges, maar exclusief eventuele extra kosten voor spoedaanvragen of speciale diensten. Bewaar je betaalbewijs goed, dit heb je nodig bij het ophalen.
Stap 4: Wacht op je paspoort en haal het op
Na je aanvraag duurt het meestal 5 werkdagen voordat je je paspoort kunt ophalen. De gemeente stuurt je een bericht zodra het klaar ligt. Check altijd de openingstijden en neem je identiteitsbewijs en betalingsbewijs mee bij het ophalen.
Wil je het sneller? Informeer of jouw gemeente een spoedprocedure biedt. Dit kan de wachttijd verkorten tot 1 of 2 werkdagen, maar kost extra. Niet alle gemeenten bieden deze optie vanwege beperkte capaciteit.
Stap 5: Controleer je paspoort bij ontvangst
Als je je paspoort ophaalt, controleer dan direct of alle gegevens kloppen. Let op je naam, geboortedatum, pasfoto en geldigheidsdatum. Fouten kunnen later problemen geven bij reizen of identiteitscontroles.
Mocht je iets ontdekken wat niet klopt, meld dit dan meteen bij de balie. Vaak kan dit snel worden opgelost zonder dat je een nieuw paspoort hoeft aan te vragen.
Een Nederlands paspoort aanvragen of vernieuwen in 2026 is vrij rechttoe rechtaan als je weet wat er nodig is. Maak een afspraak via je gemeente, neem de juiste documenten mee, betaal de leges en houd rekening met een wachttijd van ongeveer vijf werkdagen. Voor kinderen gelden extra regels rond ouderlijke toestemming. Wil je sneller reizen, dan is een spoedaanvraag soms mogelijk, maar dat kost extra. Controleer altijd de website van jouw gemeente voor de meest actuele informatie en voorkom zo vertragingen.
Dit artikel is gemaakt met behulp van AI.
