Een extra kostenpost ontstaat als het kabinet kiest voor een achterwaartse verliesverrekening van één jaar, omdat die optie in de doorrekening voor 2028 is meegenomen. Die uitkomst staat in een Kamerbrief van staatssecretaris Eelco Eerenberg die meerdere aanpassingsopties voor het nieuwe Box 3-stelsel voorlegt. Het wetsvoorstel dat de overgang naar heffing over werkelijk rendement beoogt ligt sinds februari bij de Eerste Kamer en stuit op brede kritiek omdat ook ongerealiseerde waardestijgingen worden belast. Eerenberg vraagt de senaat om de behandeling niet af te ronden en kondigt op Prinsjesdag een novelle met concrete aanpassingen aan.

Huishoudens blijven in onzekerheid omdat het wetsvoorstel sinds februari bij de Eerste Kamer ligt en de politieke verdeeldheid groot is, waardoor duidelijke spelregels voor 2028 nog niet vaststaan. De Kamerbrief van staatssecretaris Eelco Eerenberg bevat een reeks doorrekeningen van alternatieve opties naast het huidige voorstel, en één van die opties, de achterwaartse verliesverrekening van één jaar, verhoogt de raming voor 2028.

De voorgestelde carry back is bedoeld om praktische onrechtvaardigheden op te vangen, zoals gevallen van overlijden of emigratie waarbij verliezen niet met toekomstige inkomsten verrekend kunnen worden. In de doorrekening voor 2028 is deze maatregel meegenomen als een van de grotere posten. Het kabinet wijst erop dat er al een motie is aangenomen die bepaalt dat dekking voor zo'n maatregel binnen het brede vermogensdomein moet worden gevonden, en dat de besluitvorming over budgettaire dekking gepland staat tijdens de augustusbesluitvorming.

Het financiële plaatje is niet het enige probleem. De kern van de kritiek in de senaat is principieel: het voorstel introduceert een vermogensaanwasbelasting die ook ongerealiseerde waardestijgingen belast. Tegenstanders spreken van belasting op papieren winsten en pleiten deels voor een vermogenswinstbelasting die pas bij realisatie gaat heffen. Die discussie raakt direct de positie van huishoudens met bescheiden vermogen, omdat het nieuwe systeem de grens voor belastingplicht onder bepaalde aannames veel lager kan leggen dan de huidige vrijstelling van ongeveer €55.000.

Praktische knelpunten en andere opties

Naast de carry back bespreekt de Kamerbrief meerdere andere instrumenten om praktische knelpunten te verzachten. Het kabinet onderzoekt onder meer doorschuifregelingen bij huwelijken en echtscheidingen, omdat levensgebeurtenissen in een vermogenswinstsystematiek snel een belastbaar reëel moment kunnen creëren zonder dat er daadwerkelijk verkocht is. Voor NSW-landgoederen worden zowel uitbreiding van bestaande vrijstellingen als doorschuifregelingen onderzocht, dit naar aanleiding van een motie in de Tweede Kamer.

Mastheads

Verder heeft het kabinet varianten doorgerekend die het tarief en het heffingsvrij resultaat aanpassen, met als doel de uitwerking van het nieuwe stelsel te verzachten. Welke combinatie van maatregelen uiteindelijk voorkeur krijgt hangt af van zowel budgettaire als uitvoeringsconsequenties, schrijft Eerenberg.

Daarom verzoekt hij de Eerste Kamer de behandeling niet af te sluiten, zodat aangekondigde wijzigingen kunnen worden meegewogen voordat het wetsvoorstel definitief wordt gemaakt.

De politieke spanning is zichtbaar. In de Tweede Kamer werd het wetsvoorstel al aangenomen met steun van SP, GroenLinks-PvdA, D66, Volt, PvdD, CDA en VVD. In de senaat lopen de meningen uiteen: sommige fracties zien instemming als een stap richting een latere volledige vermogenswinstbelasting, andere fracties willen het voorstel van tafel en eerst een nieuw kabinetspakket zien. VVD en D66 wilden wachten op duidelijkere kabinetsplannen, maar een senaatsmeerderheid is terughoudender met het doorschuiven van het debat.

Voor veel mensen illustreert een eenvoudig rekenvoorbeeld waarom deze discussie scherp is. Financieel specialist Martin Visser noemde in Rutgers Lobby het huidige regime, met een fictief rendement van vier procent dat sinds 2001 met dertig procent werd belast, "helemaal niet meer opgaand" nu het werkelijke rendement veel lager is geworden. Hij noemde het systeem sindsdien "een totale chaos" en waarschuwde dat de grens voor belastingplicht onder een werkelijk-rendementstelsel veel lager kan liggen dan de huidige vrijstelling van ongeveer €55.000.

Dat beeld maakt duidelijk waarom het kabinet terughoudend is met een definitief besluit zonder bijkomende garanties. De doorrekening laat zien dat technische aanpassingen snel prijzig worden, en dat maatschappelijke gevolgen groot kunnen zijn als verliesverrekening, doorschuifregelingen en vrijstellingen niet zorgvuldig worden ingevuld.

Related Articles

Een besluit over de budgettaire dekking van maatregelen zoals de éénjarige carry back staat gepland tijdens de augustusbesluitvorming, en op Prinsjesdag zal staatssecretaris Eelco Eerenberg met een novelle komen die concrete aanpassingen voorstelt. Oorspronkelijk gerapporteerd door accountancyvanmorgen.nl.

Dit artikel is gemaakt met behulp van AI.